Online Job Scams – विदेशमा हुने ठगीको उदाहरण
परिचय
वर्तमान विश्वव्यापी डिजिटल युगमा अनलाइन रोजगारीको अवसरहरू धेरै बढेका छन् । विशेष गरी विदेशमा काम गर्ने सपना देख्नेहरूका लागि अनलाइन माध्यमले सजिलै रोजगारी खोज्ने बाटो खोलिदिएको छ । तर यससँगै अनलाइन रोजगारी ठगी (Online Job Scams) पनि तीव्र रुपमा बढिरहेका छन् । विदेशमा हुने अनलाइन ठगीहरूले हजारौं मानिसहरूलाई आर्थिक र मानसिक रूपमा क्षति पुर्याइरहेका छन् । यस लेखमा हामी विदेशमा हुने अनलाइन रोजगारी ठगीका वास्तविक उदाहरणहरू, ठगी कसरी हुन्छ, र त्यसबाट कसरी बच्ने भन्ने बारे विस्तृत चर्चा गर्नेछौं ।
Online Job Scams के हो?
अनलाइन रोजगारी ठगी भनेको अनलाइन माध्यमबाट व्यक्तिहरूलाई रोजगारी दिने आश्वासन दिएर ठगी गर्ने प्रक्रिया हो । यी ठगीहरूमा सामान्यतया अवैध कम्पनीहरू, फेक वेब साइटहरू वा ठगहरू ग्राहकबाट पैसाको मांग गर्छन् । कहिलेकाहीँ ठगीमा पारिएको व्यक्ति आफ्नो व्यक्तिगत डाटा, बैंक खाता विवरण वा अन्य संवेदनशील जानकारी समेत गुमाउन सक्छ ।
विदेशमा हुने ठगीका मुख्य उदाहरणहरू
१. अग्रिम शुल्क लिने ठगी
धेरै ठगहरू अनलाइन रोजगारी दिने भन्दै “अग्रिम शुल्क” माग्छन् । उनीहरूले भन्छन्, “रोजगारी पाउनको लागि तपाईंले पहिले कुनै शुल्क तिर्नु पर्नेछ।” तर काम दिएर उनीहरू कहिल्यै आफ्नो वाचा पूरा गर्दैनन् ।
उदाहरण: नेपालबाट कतार जाने तयारी गर्ने व्यक्ति एउटा कम्पनीबाट ५०००० रुपैयाँ अग्रिम तिरे तर अन्तमा कम्पनीले रोजगारी नदिएर सम्पर्क समेत तोड्यो ।
२. फेक रोजगारी वेबसाइटहरू
धेरै ठगहरूले आकर्षक वेबसाइट बनाउँछन् जुन विश्वासलायक देखिन्छ । यी साइटहरूमा झूटो रोजगारी विज्ञापन राखिन्छ र मानिसहरूलाई लोभ्याएर व्यक्तिगत विवरण मागिन्छ । यसपछि यी विवरण ठगहरूले दुरुपयोग गर्छन्
उदाहरण: एउटा व्यक्तिले मध्यपूर्व देशमा काम गर्ने ठगी साइटमा आफ्नो पासपोर्टको स्क्यान कपी पठायो र पछि त्यो स्क्यान कपी गलत काममा प्रयोग भयो ।
३. फर्जी रोजगार एजेन्टहरू
धेरै एजेन्टहरूले विदेशमा रोजगारी दिलाउने भन्दै झूटा आश्वासन दिन्छन् । उनीहरूले धेरै पैसा उठाएर नाफा कमाउने मात्र उद्देश्य राख्छन् ।
उदाहरण: कतारमा काम दिने भन्दै नेपाली श्रमिकबाट लाखौं रुपैयाँ उठाएर एजेन्ट फरार भयो ।
४. अनधिकृत भिसा सेवा र ठगी
रोजगारीसँगै भिसा र टिकट व्यवस्थापन गरिदिने भन्दै ठगी गरिन्छ । भिसा शुल्क तिरेपछि टिकट नपाउने, भिसा नलाग्ने जस्ता समस्या हुन्छन् ।
उदाहरण: एउटा युवतीले कतार जाने नाममा भिसा शुल्क तिरे तर ठग एजेन्टले भिसा नै नलगाई पैसा लिए ।
अनलाइन रोजगारी ठगी कसरी चिन्ने?
- पहिले बढी पैसा मागिएको छ कि छैन जाँच्नुहोस् ।
- रोजगारी दिने कम्पनीको वेबसाइट र सम्पर्क नम्बर आधिकारिक छ कि छैन पुष्टि गर्नुहोस् ।
- अत्यधिक आकर्षक रोजगारी विज्ञापन र ‘फास्ट ट्र्याक’ रोजगारी प्रत्यक्ष असामान्य लागेमा सावधान रहनुहोस् ।
- अग्रिम शुल्क तिर्नु अघि आधिकारिक अनुमति र कागजातहरू जाँच गर्नुहोस् ।
- समीक्षा र प्रतिक्रिया खोज्नुहोस्, पहिलेका ग्राहकहरूले के भनेका छन्?
ठगीबाट बच्ने उपायहरू
१. आधिकारिक संस्था वा राजदूतावाससँग सम्पर्क गर्नुहोस्
विदेशमा काम गर्नुअघि नेपाल सरकारको सम्बन्धित मन्त्रालय, श्रम दूतावास वा राजदूतावाससँग सम्पर्क गरी विश्वसनीय एजेन्टहरूको सूची लिनुहोस् ।
२. व्यक्तिगत जानकारी नदिने सावधानी
कुनै पनि अनलाइन मार्फत आफ्नो पासपोर्ट, बैंक खाता वा व्यक्तिगत विवरणहरू दिने अघि सोच्नुहोस् र विश्वसनीय स्रोतबाट मात्र दिनुहोस् ।
३. ठगीको शिकार भएमा तुरुन्त रिपोर्ट गर्नुहोस्
ठगी भएको खण्डमा नजिकैको प्रहरी कार्यालय वा साइबर अपराध विभागमा उजुरी दिनुहोस् ।
४. अनलाइन खोजी र रिसर्च गर्नुहोस्
काम दिने कम्पनीको वेबसाइट, सामाजिक सञ्जाल, यसको बारेमा खोजी गर्नुहोस् । कुनै गम्भीर गुनासो भए त्यस्तो कम्पनीबाट जोगिनुहोस् ।
निष्कर्ष
विदेशमा रोजगारीको सपना पुरा गर्ने क्रममा अनलाइन ठगीको शिकार बन्नु दुर्भाग्यपूर्ण कुरा हो। तर सही जानकारी, सावधानी, र सरकारी सहयोग लिएर यसबाट जोगिन सकिन्छ । अनलाइन रोजगारी ठगीबाट बच्न सिकौं र अरूलाई पनि सचेत गराऔं।